Dünya

ABD soykırımcı İsrail için 22 milyar doları aşkın para harcadı

ABD idaresi, soykırımcı İsrail’in 7 Ekim 2023’te Gazze Şeridi’ne başlattığı ve sonrasında Lübnan ve Suriye’ye uzanan ataklara dayanak emeliyle şimdiye kadar 22 milyar doların üzerinde direkt askeri yardım ve harekat dayanağı sağladı.

Paylaş

ABD soykırımcı İsrail için 22 milyar doları aşkın para harcadı
AA

İsrail’in Gazze Şeridi’nde sivilleri katletmesinin üzerinden bir yıl geçti.

Günden güne akınlarını ağırlaştıran ve geri adım atmayan İsrail’in bu soykırımına dünya sessiz kalmaya devam ederken, en büyük dayanak ise ABD’den geliyor.

SENELERDİR YARDIM SÜRÜYOR

İşgalci İsrail’in en büyük destekçisi pozisyonundaki ABD idaresi, 1946-2023 ortasında Tel Aviv’e 158 milyar doların üzerinde ekonomik ve askeri yardım verdi.

İsrail, ABD’nin tüm vakitlerde en çok askeri dayanak sunduğu ülkeler ortasında birinci sırada yer aldı.

ABD’li “Council on Foreign Relations” niyet kuruluşunun 7 Ekim 2024 tarihli raporuna nazaran enflasyona uyarlanmış sayılarla toplam ekonomik ve askeri yardım 310 milyar doların üstünde.

Stockholm Memleketler arası Barış Araştırmaları Enstitüsü’nün (SIPRI) raporu, İsrail’in ana silah tedarikçisinin ABD olduğunu gösteriyor.

İsrail, 2019-2023 ortasında konvansiyonel silahlarının yüzde 69’unu ABD’den ithal etti. Bu sayı 2000’lere kadar geri gidildiğinde ise yüzde 78’e ulaşıyor.

ABD, İsrail’e sağladığı üst seviyeli askeri danışmanlık yanında, “Demir Kubbe” için hava savunma füzeleri, küçük çaplı uçak bombaları, güdümsüz bombaları hassas güdümlü silahlara dönüştüren Müşterek Direkt Taarruz Mühimmatı (JDAM) kitleri, CH-53 ağır yük helikopterleri, KC-46 havadan yakıt ikmal tankerleri, AH-64 Apache helikopterlerinden atılabilen lazer güdümlü “Hellfire” füzeleri, 155 milimetrelik top mermileri, sığınak delici mühimmat ve zırhlı araçlar tedarik ediyor.

ABD İLE İSRAİL ORTASINDA 38 MİLYAR DOLAR BEDELİNDE 10 YILLIK ASKERİ YARDIM ANLAŞMASI

ABD ve İsrail ortasında 2016 yılında 33 milyar doları yabancı askeri yardım ve 5 milyar doları füze savunması olmak üzere 2028’e kadar 38 milyar dolarlık yardıma ait üçüncü 10 yıllık mutabakat zaptı imzalandı.

Ayrıca ABD, 2019’da yapılan muahede ile İsrail’e her yıl yaklaşık 3,8 milyar dolar askeri yardım sağlıyor.

Ekim 2023’te, ABD Başkanı Joe Biden, Kongre’ye, Gazze’de kullanılmak üzere, İsrail’e yapılacak acil askeri yardımı onaylama daveti yaptı. Tasarı, Temsilciler Meclisinden 3 Kasım’da geçti.

ABD Dışişleri Bakanlığı Kasım 2023’te, İsrail’in Gazze’de de kullandığı, Spice sınıfı, hür düşümlü bombaları güdümlü hale getiren, 320 milyon dolar kıymetindeki kitlerin satışına onay verdi.

Aralık 2023’te, Joe Biden idaresi, İsrail’e, Kongre onayı gerektirmeyen acil satış prosedürüyle 106 milyon dolarlık 14 bin adet “M830A1” tank topu mermisi ile 147 milyon dolarlık 155 milimetre top mermisi kesimleri satışının onaylandığını açıkladı.

İSRAİL’E YAPILAN ASKERİ YARDIM 22 MİLYAR DOLARIN ÜSTÜNDE

İsrail için acil askeri yardım tasarısı Şubat 2024’te Kongre’den geçti. Buna nazaran İsrail’e Eylül 2025’e kadar 14,1 milyar dolarlık yardım tahsis edildi.

30 Mart’ta İsrail’e 2,5 milyar dolarlık silah sevkiyatına yetki veren Biden idaresi, ayrıyeten 24 Nisan’da de Tel Aviv’e yaklaşık 17 milyar dolarlık askeri yardımı içeren güvenlik paketini imzaladı.

ABD’nin İsrail’e finansal takviyesinin bölgede yürüttüğü İsrail’e takviye harekatlarının 4,86 milyar dolarlık maliyeti hesaplandığında harcadığı paranın 22,76 milyar doları aştığı düşünülüyor.

İsrail’e 7 Ekim 2023-30 Eylül 2024 ortasında sağlanan askeri yardımın ölçüsü 17,9 milyar dolar.

Söz konusu yardımın dökümü ise Brown Üniversitesi Watson Memleketler arası ve Kamu İşleri Enstitüsünce hazırlanan, “İsrail’in Askeri Operasyonları ve Bölgedeki İlgili ABD Operasyonları İçin ABD Harcamaları 7 Ekim 2023-30 Eylül 2024” başlıklı rapora nazaran şunlardan oluşuyor:

Yabancı askeri finansman için, 2019’ya yapılan mutabakat gereği yıllık tahsisat olan 3,8 milyar ve nisan ayında Biden’ın imzaladığı 3 milyar dolarlık acil askeri yardımın toplamı 6,8 milyar dolar, füze savunması için 4,5 milyar dolar, Iron Beam füze savunma sistemi için 1,2 milyar dolar, top mermisi üretimine takviye için 1 milyar dolar ve ABD stoklarından İsrail’e sağlanan silahların ikmali için 4,4 milyar dolar.

İSRAİL’E EN AZ 50 BİN TON SİLAH VE GEREÇ GÖNDERİLDİ

ABD, İsrail’in Gazze’ye akın başlattığı 7 Ekim 2023’ten bu yana İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinin en büyük destekçisi oldu.

Biden idaresi, 25 Aralık 2023’e kadar, 244 kargo uçağı ve 20 gemi aracılığıyla 2,4 milyar dolar bedelinde 10 bin tondan fazla silah ve askeri materyal gönderdi. Yalnızca birinci 6 haftada 15 binin üzerinde bomba ve 50 bin top mermisi İsrail’e ulaştı.

Bu sayılar Ağustos 2024’e kadar 500 uçak ve 107 gemiye erişti. Kelam konusu araçlarla gelen silah ve materyal ölçüsü da 50 bin tonu geçti.

Basında, birinci sevkiyatlarda gönderilen bombaların 907 kilogramlık 1800’ün üzerinde bir tonluk MK84, 500 adet 233 kilogramlık MK82 uçak bombası ile AH-64 Apache helikopterlerden ateşlenen AGM-114 “Hellfire” güdümlü füzeler olduğu bilgisi yer aldı.

Özellikle MK84 bombalarının Gazze’de yaşanan sivil zayiatın en büyük sebeplerinden olduğu biliniyor.

14 Kasım 2023’e kadar 2 bin adet teslim edilen ABD’li Lockheed Martin üretimi “Hellfire” füzeleri Gazze’de ağır olarak kullanıldı.

Bunun yanı sıra, açıklanmayan ölçüde silah ve mühimmat da ABD’den İsrail’deki Müttefik Savaş Stok Rezervleri (WRSA-I) olarak bilinen ve İsrail’i de destekleyen depolara transfer edildi.

Söz konusu sevkiyatlar, şeffaf olmadığı ve kısıtlı Kongre kontrolü ile gerçekleştirildiği için eleştirildi.

SİLAH SEVKİYATI 2024 BOYUNCA SÜRAT KESMEDİ

Ocak sonunda ise İsrail basınında, ABD’nin İsrail’e F-35 uçakları, Apache Taarruz Helikopterleri, drone’lar ve binlerce top mermisi satışı yapacağı haberleri yer aldı.

Mart ayında, ABD idaresi, İsrail’e, 2,5 milyar dolarlık 25 adet F-35 ve uçak motorunun satışına, 1800 MK-84 ile 500 MK-82 güdümsüz bombanın sevkine onay verdiğini açıkladı.

İsrail sipariş ettiği “F-35I Adir” savaş uçaklarını, ortak Demir Kubbe, Arrow ve Davut Sapanı sistemleri üzere füze savunma programlarını finanse etmek için ABD yardımlarını kullandı.

36’sı teslim edilen 50 adetlik F-35I siparişine ek olarak 3 milyar dolar kıymetinde, 25 adetlik sipariş için ABD ve İsrail ortasındaki muahede 4 Haziran’da imzalandı.

İsrail’in bu sipariş için bütçesinden para harcamayacağı, maliyetin ABD yardımından karşılanacağı kaydedildi.

Ekim 2023-Mart 2024 ortasında İsrail’e 100’den fazla askeri satış onayı yapıldığı lakin kapalılık şemsiyesi altında kamuoyuna bunların yalnızca 2’sinin açıklandığı sav ediliyor.

ABD’den İsrail’e para yardımlarına ilaveten 20 milyar dolarlık silah satışına onay

ABD Dışişleri Bakanlığı 9 Ağustos’ta İsrail’e, Amerikan menşeli silah ve askeri teçhizat alımında kullanılmak üzere ek 3,5 milyar dolarlık yardım göndereceğini açıkladı.

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken da 13 Ağustos’ta İsrail’e 20 milyar dolarlık silah satış paketini onayladığını duyurdu.

Söz konusu satış paketinde, yaklaşık 18,8 milyar dolar kıymetinde 50 yeni F-15 jeti ve İsrail envanterindeki 25 F-15I için yenileştirme kitleri, 102 milyon dolarlık 30 adet AIM-120 gelişmiş orta menzilli havadan havaya füze ile JDAM kitleri, 774 milyon dolar bedelindeki tank topu mermileri, 61 milyon dolarlık 50 bin adet 120 milimetrelik havan mermisi ile 583 milyon dolar kıymetinde sayısı bilinmeyen 8 tonluk askeri kamyon yer alıyor.

Öte yandan, 7-8 Mayıs’ta ABD basınında, Biden idaresinin, İsrail’in Gazze’de kullandığı belirtilen yaklaşık 6 bin 500 JDAM satışını ertelediği, 900 kilogramlık 1800 ve 225 kilogramlık 1700 bombadan oluşan bir sevkiyatın ağır yerleşim bölgelerinde kullanılacağına dair telaşlar nedeniyle durdurulduğu bilgisi yer aldı.

7 EKİM 2023’DEN İTİBAREN TEDARİK EDİLEN ABD MENŞELİ SİLAHLAR

Ekim 2023 sonunda İsrail, ABD’li AeroVironment firmasından, “intihar dronu” olarak kullanmak üzere 200 adet gezici mühimmat (kamikaze drone) sistemi olan “Switchblade 600” satın almak için talepte bulundu.

40 dakikadan fazla havada kalabilen “Switchblade 600”, 54,5 kilogram tartısında Javelin tanksavar mühimmatı bazında geliştirilmiş zırh delici başlığıyla zırhlı araçların yanı sıra sığınaklara karşı da kullanılabiliyor. Drone, 80 kilometrelik bir menzile sahip. İsrail’in bu talebinin ne kadarının karşılandığı ise şimdi bilinmiyor.

İsrail, ABD’li “AM Genel” firması üretimi Yüksek Hareketli Çok Hedefli Tekerlekli Aracı (HMMWV yahut Humvee) Gazze’deki operasyonlarında işçi taşıma gayeli tekrar kullanmaya başladı.

6 Aralık’ta “AM General”in İsrail’e, kargo uçaklarıyla Humvee’ler gönderdiği biliniyor. 4,6 metre uzunluğunda, 2,1 metre genişliğinde, 1,8 metre yüksekliğindeki zırhlı araçların üzerine makineli tüfekler, tanksavar yahut uçaksavar silahları monte edilebiliyor.

MÜŞTEREK HAFİF TAKTİK ARAÇ

Öte yandan, İsrail Savunma Bakanlığı, bir başka ABD’li firma olan Oshkosh Defence’e, yabancı askeri satış kaleminden 75 adet, direkt ticari satış yoluyla da “düzinelerce” Müşterek Hafif Taktik Araç (JLTV) siparişi verdi.

Alacağı vazifelere nazaran çeşitli modelleri olan taktik tekerlekli hafif zırhlı aracın elektrikli hibrit modeli de bulunuyor. Yaklaşık 10 tonluk JLTV’nin uzunluğu 6,2, genişliği 2,5, yüksekliği ise 2,6 metre.

ABD envanterindeki Humvee’leri JLTV’lerle değiştirmeyi planlıyor. Firma 2025 boyunca üretimin devam edeceği bilgisini paylaştı. Basında, İsrail’e 75 adet JLTV’nin bir kısmının Kasım 2023’te teslim edildiğine dair bilgiler mevcut. Ayrıyeten mart ayında, İsrail Savunma Bakanlığı yeni bir parti JLTV’nin teslim alınacağı bilgisini paylaştı.

FLYER 72 BE’ERİ, NAMER 1500, EİTAN VE SANDCAT

ABD’li Flyer Defense firması İsrail’e, 19 Ekim 2023’te lastik tekerlekli “Flyer 72 Be’eri” zırhlı muharebe araçların (ZMA) birinci teslimatını yaptı. Araç ABD Özel Kuvvetler Komutanlığı tarafından da kullanılıyor. İsrail ocak ayında kelam konusu araçtan ek 60 adet daha sipariş verdi. Araç 2,5 ton yük ve azami 9 asker taşıyabiliyor. 12,7 milimetrelik makineli tüfekler ve 30 milimetrelik top yüklenebilen araca Javelin tanksavar füze fırlatıcı da monte edilebiliyor. Araç yollarda 150, yerde 100 kilometre hız yapabiliyor.

Ayrıca İsrail, birinci kere Gazze’de kullandığı “Namer 1500” (Leopar) zırhlı işçi taşıyıcıların, ABD yardımı ile finanse edilecek olan üretimi için Şubat 2023’te, Oshkosh Defence’le anlaştı.

Namer’lerde kullanılacak 30 milimetrelik “MK44 Stretch” topları ise ABD’li Northrop Grumman tarafından üretiliyor. Northrop Grumman’la, 15 Aralık 2023’te ABD yardımından sağlanacak 8,9 milyon dolarlık MK44 tedariki için muahede imzalandı.

Gazze’de kullanılan, “Eitan” zırhlı muharebe araçları da Amerikalı Oshkosh, İsrail’li Elbit ve Alman MTU ortak üretimi.

6 Aralık 2023’te ABD’nin kargo uçaklarıyla İsrail’e teslim edilen zırhlı araçlar içindeki “SandCat” ise ABD’li Ford Motor firmasının Ford Üstün Duty F-350 XL kamyonetinin İsrailli Plasan tarafından zırhlı hale getirilmesiyle üretiliyor.

Gazze’de çok yüksek oranlarda sivil zayiata sebep olan ve uçak bombalarını güdümlü hale getiren JDAM kitlerini ise ABD’li Boeing firması üretiyor.

İsrail’in 26 Mayıs’ta Refah’a düzenlediği ve birçok sivil en az 45 kişinin öldüğü hava hücumunda, Amerikan Woodward firmasının üretimi GBU-39 bombası kullanıldı.

İSRAİLLİLER ŞAHSİ SİLAHLARINI DA ABD’DEN TEMİN ETTİ

İsrail, Ekim 2023 sonrasında Amerikalı silah firmalarından 24 bin tüfek siparişi verdi. Siparişin yaklaşık 18 bin “M4 ve MK18” tüfekten oluşan büyük bir kısmı Amerikan Colt firmasına yönlendirildi. İsrail kelam konusu silahların Batı Şeria’daki yasadışı yerleşim yerlerinde misyon yapmak üzere yeni oluşturulan “sivil güvenlik ekipleri” tarafından kullanılacağını açıkladı.

Basında İsrailli sivillerin şahsi silahlanmasının Ekim 2023 sonrasında katlanarak arttığı bilgisi yer aldı.

7 Ekim 2023 sonrasında İsrail, ABD’li Caterpillar firmasından Gazze’deki Filistinlilerin konutlarını yıkma dahil pek çok yasadışı faaliyette kullanıldığı bilinen zırhlı D9 buldozer siparişi verdi. Kelam konusu buldozerler IAI tarafından riskli bölgelerde uzaktan komutalı, insansız kullanılabilecek halde modifiye ediliyor.

ROBOT KÖPEKLER, ROKETATARLAR VE DRONE’LAR

ABD’li Ghost Robotics, İsrail kara kuvvetlerine Gazze’de kullanılmak üzere “Vision 60 (V60)” robot köpekleri sağladı.

ABD’de de birçok fabrikası olan Nordic Ammunition Company (Nammo), İsrail’e de verilen omuzdan atılan “sığınak delici”, tek kullanımlık M141 roketini üretiyor. Nammo, sipariş edilen 3 bin roketten 1800 adedini Ekim 2023 sonuna kadar teslim etti. 7,1 kilogramlık, 83 milimetrelik roket atabilen silah, 81 santimetre uzunluğunda. M141, sığınakların imha edilmesi gayesiyle 1000 metre menzilde kullanılıyor.

Northrop Grumman ise İsrail Hava Kuvvetleri envanterindeki Apache Taarruz Helikopterleri için Longbow füze güdüm sistemleri ile savaş uçakları için lazer güdüm sistemleri üretiyor. Kelam konusu firma İsrail’in Gazze’de kullandığı Sa’ar 5 korvetleri için de tedarikçi pozisyonunda.

Amerikan Shield AI firması, İsrail’in Gazze’de bina içlerindeki çatışmalarda kullandığı “Nova 2” iç yer drone’larını üretiyor.

Skydio firması ise İsrail ordusuna 100 adet kısa menzilli keşif drone’u sağladı. Kelam konusu drone’lar binaların 3 boyutlu taramalarını yapabiliyor.

Bunun yanı sıra “Valero Energy Corporation”, İsrail’e ABD yardımından jet yakıtı dolu tanker gemiler gönderdi. ABD’li yazılım firmalarının güvenlik ve yüz tanıma yazılımları (Google Photos ve Corsight AI) Filistinlilere karşı kullanılıyor.

Öte yandan, ABD’nin sağladığı takviyenin bir kısmının basına yansımamış olabileceği, İsrail’e hala gözle görülenlerden çok daha önemli askeri dayanak verilmeye devam edildiği değerlendirmeleri yapılıyor.

ABD’NİN BÖLGEDEKİ SAVAŞ GEMİLERİ VE THAAD SİSTEMİ

7 Ekim 2023’ü takip eden devirde ABD, bölgeye İsrail’e takviye niyetli uçak gemileri, destroyerler, çıkarma gemileri ve denizaltılar gönderdi.

ABD 8 Ekim’de USS Gerald R. Ford uçak gemisini Doğu Akdeniz’e gönderdi. Kelam konusu gemi ABD’ye 76 günlük vazifesi sonrasında Ocak 2024’te döndü. Bölgede bulunan USS Theodore Roosevelt uçak gemisi ise eylül ayında döndü.

ABD’nin Ortadoğu’da bulundurduğu 34 bin asker sayısı, Ekim 2023 sonrasında gelen ek gemilerle vakit zaman 50 binlere yaklaştı, halihazırda ise 40 bin civarında.

ABD hala, İsrail’e dayanak niyetli, Akdeniz’de 3’ü destroyer olmak üzere 6 gemi, Kızıldeniz’de 2 destroyer ve bir denizaltı, Basra Körfezi’nde ise bir uçak gemisi ve 3 destroyer bulunduruyor.

Ayrıca ABD, İran’dan gelebilecek füze tehdidine karşı İsrail’e, Terminal Yüksek İrtifa Alan Savunma (THAAD) sistemi gönderdi. İsrail’e, kelam konusu füze savunma sistemini oluşturan batarya ve mürettebat 15 Ekim’de konuşlandırıldı.

Kaynak: Anadolu Ajansı (AA)
Paylaş

YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)

.....

ÜYE GİRİŞİ

KAYIT OL